Om niet een gigantische puinhoop achter te laten als we beiden dood en begraven of gecremeerd zijn, zijn we begonnen aan het monnikenwerk om alle verzamelde schatten, prullaria, herinneringen en Joost-mag-weten-wat-allemaal uit te zoeken en weg te doen. Ik hoor om me heen dat veel leeftijdgenoten, zeventigers om precies te zijn, hiermee bezig zijn. Vandaar dat ik onze wederwaardigheden rond dat opruimen wil delen. Ik doe verslag van dit proces in drie korte stukjes. Het eerste, op 18 juni gepubliceerd, ging over papieren. Het tweede deel (op 23 juni gepubliceerd) gaat over het weg doen van herinneringen. Vandaag het derde over wel of niet bewaren van familiestukken voor kinderen en kleinkinderen.
Familiestukken naar de kinderen?
Wij zijn niet rijk aan kostbaarheden in geld, maar wel die met emotionele waarde. Familiestukken, dagelijkse voorwerpen, die al bijna honderd jaar in de familie zijn. Ik ben eraan gehecht en zou het liefst zien dat ze over weer honderd jaar gekoesterd worden als aandenken aan de voorouders. Dat is dan aan mijn kinderen om ervoor te zorgen. Maar die zien daar het nut niet van in. Door de overvloed aan spullen, vooral online te krijgen en aan de deur afgeleverd, verliezen spullen hun waarde. Mijn opa droeg trots zorg droeg voor zijn barometer, gekregen bij zijn pensioen. Mijn vader nam die zorg over en ik die weer van mijn vader. Maar ik betwijfel sterk of hij aan de muur komt bij een kind van mij. Je kijkt toch gewoon op Weeronline?
Niet veel waard, maar mooi
Uit spulletjes van mijn tantes en mijn moeder en schoonmoeder heb ik allerlei sieraden geërfd. Rijk was mijn familie nooit, maar ze hielden wel van mooie spullen. Ik heb een prachtige ketting waarvan ik de sluiting misschien wel het mooist vind. Ik heb allerlei medaillons die mijn moeder met een speldje aan ons wollen ondergoed deed om ongeluk af te wenden. Tot mijn gekoesterde schatten van mijn voormoeders horen ook een filigrain broche en dito kettinkje en een soort zeeuws-knopjes-achtige broche. Slaat dat aan bij mijn dochter? Mijn zoon stelt misschien prijs op een horloge dat na zeventig jaar nog steeds loopt, een Union, die je ouderwets moet opwinden, geen batterij nodig. Ik heb ook nog een kinderhorloge van Walt Disney’s Sneeuwwitje. Een tevergeefs gerepareerd Zwitsers horloge en een opwindbare nepgouden. Allemaal financieel waardeloos, maar meermalen de tijd verkondigd aan de voorouders.
Postzegels
Zowel mijn vader als mijn schoonvader deden mee aan de hobby van bijna elke volwassen man in de jaren vijftig en zestig: postzegels verzamelen. Wat nu te doen met zo’n verzameling? Hoeveel is het nog waard? Cataloguswaarde zegt niet veel. Er moet namelijk iemand zijn die het wil kopen voor dat bedrag. Met veel monnikenwerk is mijn man de zegels online aan het catalogiseren. Daarna nog iemand vinden die we er een plezier mee doen en die ook iets wil betalen. Ik weet namelijk zeker, hoe mijn kinderen kijken als ik voorstel dat ze verder gaan met postzegel verzamelen. Geen commentaar, maar de blik zegt genoeg.
Serviesgoed
In mijn keukenkast staat nog een gebutst servies van onder andere witte borden met gouden rand. Uit mijn vriendenkring weet ik dat trouwen in de jaren vijftig betekende een servies van schalen, soep-, ontbijt- en dinerborden, een juskom van wit aardewerk met een bewerkt of eenvoudige gouden rand. Ik heb de overblijfselen na sneuvelen van diverse borden en schalen in mijn kast. Van een tante een lichtblauwe aardenwerken koffiepot met dito filter. Het meest nuttige familiestuk, want filterkoffie blijkt de meest gezonde koffie en dus is deze koffiepot weer in gebruik. Dat betekende wel een einde aan de ongeschonden staat: er is een scherfje uit na vallen. En spullen met een barstje of scherfje missend eindigen op de afvalberg.
Kringloop maakt einde aan familiegeschiedenis
Ik maak me geen illusies. De meeste door mij vanwege de familiegeschiedenis gekoesterde spullen eindigen in de kringloop. Ik kom er geregeld en herken het serviesgoed dat daar staat. Plus nog meer spullen die ik in huis heb. Treurig word ik ervan. Vroeger kreeg een stel dat ging trouwen van allerlei uit het huishouden mee. Dat scheelde geld. Vaak hadden ze zelf al een ‘uitzet‘ bij elkaar gespaard aan linnengoed. Soms zelfs nijver geborduurd door moeders, schoonmoeders en zussen. Nu geen familiestukken meer. Je koopt bij Ikea langzamerhand alles bij elkaar dat je in een huishouden nodig hebt. Toch zal er nog geregeld iets van ouders naar kinderen gaan, want huizen zijn duur en de inkomens gaan op aan hypotheek. En zo heeft de kringloop toch weer nut. Komen mijn familiespullen niet bij mijn kinderen, maar wel bij kinderen van hun generatie…..wie weet.
Lees meer
Het eerste deel van deze serie over opruimen lees je hier. Het tweede deel gaat over herinneringen weg doen. Lees ook het verhaal over de rozenstruik van tante Riet. Bij het opruimen kun je van alles tegenkomen. Zoals die voorwerpen van vroeger waarover we eerder schreven. Elk voorwerp van vroeger heeft een verhaal. Paasversiering die herinneringen levend houdt. Een beschuitbus waarmee je jeugd op tafel staat, een houten sigarettendoosje uit Tallinn, een poesiealbum dat je spontaan aan je opa doet denken of een communiserviesje van een tante.
